De Nobelprijs voor de Literatuur zal dit jaar worden uitgereikt aan de Zweedse dichter Tomas Tranströmer (1931). Dat heeft het Nobelcomité zojuist bekend gemaakt op een persconferentie, die via internet live te volgen was. Tranströmer zal eind 2011, tijdens de officiële uitreiking, het prijzengeld van tien miljoen Zweedse kronen (ruim één miljoen euro), een gouden medaille, en een Nobel-diploma in ontvangst mogen nemen.
Tomas Tranströmer
De 80-jarige Tranströmer, die in 1954 debuteerde met de dichtbundel 17 dikter, is een van de belangrijkste hedendaagse Zweedse dichters. Zijn werk is vertaald in ruim vijftig talen, waaronder het Nederlands, met name door J. Bernlef, en het Fries, door Eeltsje Hettinga. Voor hij in 1990 een beroerte kreeg, was Tranströmer eveneens werkzaam als psycholoog.
In een interview volgend op de bekendmaking, werd direct kritiek geuit op het feit dat de Zweedse Academie een Zweedse dichter tot winnaar heeft benoemd. De woordvoerder gaf echter aan dat het inmiddels alweer veertig jaar geleden is dat een Zweed de Nobelprijs voor de Literatuur won.
Veel speculatie
Sinds het comité maandag de eerste Nobelprijswinnaar bekendmaakte, is er flink gespeculeerd over de mogelijke winnaar van de Nobelprijs voor de Literatuur. Bij het Britse wedkantoor Ladbrokes stond Tranströmer hoog op de lijst met vermeende kanshebbers. Cees Noteboom bevond zich als enige Nederlandstalige schrijver op deze lijst. De gokkers gaven Noteboom een grotere kans dan bijvoorbeeld Chinua Achebe en Milan Kundera. De prijs is nog nooit aan een Nederlandstalige auteur uitgereikt. In 1911 won de Belgische, maar Franstalige auteur Maurice Maeterlinck.
Controversiële selectie
Achebe, de Nigeriaanse auteur van de klassieke roman Things Fall Apart, wordt vrijwel ieder jaar als potentiële winnaar naar voren geschoven. Slechts een enkele zwarte Afrikaanse schrijver, Wole Soyinka, mag zich echter Nobelprijswinnaar (1986) noemen. Dat is één van een reeks controversen rondom de Nobelprijs voor de Literatuur. De keuze van de jury is moeilijk te voorspellen, en wordt niet uitgebreid gemotiveerd.
Veel hoog-gewaardeerde schrijvers, zoals James Joyce, Franz Kafka, Marcel Proust en Virginia Woolf, werden ondanks hun bijdrage aan de wereldliteratuur nooit tot laureaten verkozen. In 1974 ging de prijs naar twee relatief onbekende Zweedse auteurs die zelf in de jury zaten, terwijl Saul Bellow, Graham Greene en Vladimir Nabokov ook tot de genomineerden behoorden.
De 110e Nobelprijs voor de Literatuur
De Zweedse Nobelpriset i litteratur wordt sinds 1901 jaarlijks uitgereikt, en kent winnaars uit vele landen en culturen. Vorig jaar ging de prijs naar de Peruviaanse schrijver Mario Vargas Llosa. Het was de eerste keer in twintig jaar dat een Spaanstalige auteur de prijs weer in ontvangst mocht nemen, nadat deze in 1990 was toegekend aan de Mexicaanse schrijver Octavio Paz.
Overige Nobelprijzen
Eerder deze week werden de winnaars van de Nobelprijzen voor de Geneeskunde, Natuurkunde en Scheikunde bekendgemaakt. De prijs voor de Geneeskunde werd toegekend aan drie wetenschappers, waarvan één, de 68-jarige Ralph Steinman, afgelopen vrijdag bleek te zijn overleden. Het Nobelcomité besloot vervolgens, tegen de statuten in, de prijs postuum aan hem toe te kennen.
De Nobelprijs voor de Vrede en de Nobelprijs voor de Economie worden respectievelijk op vrijdag 7 en maandag 10 oktober toegekend.

(Foto: Mobiele telefoons en camera's gaan de lucht in, vlak voordat de winnaar bekend wordt gemaakt.)
Tomas Tranströmer
De 80-jarige Tranströmer, die in 1954 debuteerde met de dichtbundel 17 dikter, is een van de belangrijkste hedendaagse Zweedse dichters. Zijn werk is vertaald in ruim vijftig talen, waaronder het Nederlands, met name door J. Bernlef, en het Fries, door Eeltsje Hettinga. Voor hij in 1990 een beroerte kreeg, was Tranströmer eveneens werkzaam als psycholoog.
In een interview volgend op de bekendmaking, werd direct kritiek geuit op het feit dat de Zweedse Academie een Zweedse dichter tot winnaar heeft benoemd. De woordvoerder gaf echter aan dat het inmiddels alweer veertig jaar geleden is dat een Zweed de Nobelprijs voor de Literatuur won.
Veel speculatie
Sinds het comité maandag de eerste Nobelprijswinnaar bekendmaakte, is er flink gespeculeerd over de mogelijke winnaar van de Nobelprijs voor de Literatuur. Bij het Britse wedkantoor Ladbrokes stond Tranströmer hoog op de lijst met vermeende kanshebbers. Cees Noteboom bevond zich als enige Nederlandstalige schrijver op deze lijst. De gokkers gaven Noteboom een grotere kans dan bijvoorbeeld Chinua Achebe en Milan Kundera. De prijs is nog nooit aan een Nederlandstalige auteur uitgereikt. In 1911 won de Belgische, maar Franstalige auteur Maurice Maeterlinck.
Controversiële selectie
Achebe, de Nigeriaanse auteur van de klassieke roman Things Fall Apart, wordt vrijwel ieder jaar als potentiële winnaar naar voren geschoven. Slechts een enkele zwarte Afrikaanse schrijver, Wole Soyinka, mag zich echter Nobelprijswinnaar (1986) noemen. Dat is één van een reeks controversen rondom de Nobelprijs voor de Literatuur. De keuze van de jury is moeilijk te voorspellen, en wordt niet uitgebreid gemotiveerd.
Veel hoog-gewaardeerde schrijvers, zoals James Joyce, Franz Kafka, Marcel Proust en Virginia Woolf, werden ondanks hun bijdrage aan de wereldliteratuur nooit tot laureaten verkozen. In 1974 ging de prijs naar twee relatief onbekende Zweedse auteurs die zelf in de jury zaten, terwijl Saul Bellow, Graham Greene en Vladimir Nabokov ook tot de genomineerden behoorden.
De 110e Nobelprijs voor de Literatuur
De Zweedse Nobelpriset i litteratur wordt sinds 1901 jaarlijks uitgereikt, en kent winnaars uit vele landen en culturen. Vorig jaar ging de prijs naar de Peruviaanse schrijver Mario Vargas Llosa. Het was de eerste keer in twintig jaar dat een Spaanstalige auteur de prijs weer in ontvangst mocht nemen, nadat deze in 1990 was toegekend aan de Mexicaanse schrijver Octavio Paz.
Overige Nobelprijzen
Eerder deze week werden de winnaars van de Nobelprijzen voor de Geneeskunde, Natuurkunde en Scheikunde bekendgemaakt. De prijs voor de Geneeskunde werd toegekend aan drie wetenschappers, waarvan één, de 68-jarige Ralph Steinman, afgelopen vrijdag bleek te zijn overleden. Het Nobelcomité besloot vervolgens, tegen de statuten in, de prijs postuum aan hem toe te kennen.
De Nobelprijs voor de Vrede en de Nobelprijs voor de Economie worden respectievelijk op vrijdag 7 en maandag 10 oktober toegekend.

(Foto: Mobiele telefoons en camera's gaan de lucht in, vlak voordat de winnaar bekend wordt gemaakt.)