Onleesbaar boek

Hebben jullie ook van die boeken waar je nooit doorheen gekomen bent, maar toch doe je eens in de zoveel tijd weer een poging? Mijn tandenbrekers: Under the vulcano en Winterij van de tegenzin (nomen est omen).

Ik heb twee pogingen gedaan Het verdriet van België van Hugo Claus te lezen. Twee keer ben ik na een pagina of 80 gestrand. Ik heb waardering voor het fenomeen dat Claus was, maar dit boek is wat mij betreft een draak.

Ulysses staat bij mij (en vele anderen gok ik) in dit rijtje. Daarbij heb ik ook moeite met De Toren van Uwe Tellkamp, veel te lange zinnen, maar die wil ik wel heel graag nog uitlezen.
En Joe Speedboot heb ik nooit uitgelezen, vond het verhaal echt niet interessant.

Ik ervaar zelf geen verplichting meer om een boek uit te lezen, welke literaire waarde hij dan ook zou hebben. Daarvoor is het leven voor mij veel te kort, en worden er te veel boeken geschreven die wel de moeite van het lezen (en van mijn aandacht) waard zijn.
Soortgelijk gevoel had ik wel als Theis met "Het verdriet van België", ik ben dan ook absoluut geen Claus-fan. Ook zijn gedichten vind ik helemaal niets waard, en doen mij al te veel denken aan Guido Gezelle.
Volgens een vriend van mij is het wel zo dat "Het verdriet van België" inderdaad een heel traag begin kent, maar beter wordt naarmate je leest.

Ik heb altijd moeite gehad met De naam van de roos van Umberto Eco. Een eerste poging ondernomen op mijn 16e, gestrand aan blz 100. Nadien op mijn 18e een nieuwe poging, again, gestrand rond blz 100. Iedereen zegt wel: "doorlezen, na de eerste 100blz leest het vlotter." Maar ik geloof dat precies niet.

In de top tien van de beste boeken ooit staat The grapes of wrath van John Steinbeck. Na 200 pagina's was het enige dat er gebeurd was het volgende: Man komt uit gevangenis, vindt zijn familie bij zijn oom i.p.v. thuis, reist met familie naar California. Punt. En dat alles in Amerikaanse spreektaal geschreven (wat ik alleen bij Mark Twain heb kunnen accepteren tot nu toe). Daar was voor mij geen doorkomen aan. Net als Melville's Moby Dick. Na 100 pagina's nog steeds niet op zee en nog geen walvis te bekennen. Was voor mij een beetje een anticlimax. Deze ga ik zeker herlezen, maar met een andere attitude van mijn kant.
Als laatste de geprezen David Copperfield van Charles Dickens. Om het maar heel banaal te zeggen: er gebeurt geen reet. Ik heb het tot halverwege gered en toen stelde mijn vriend voor dat ik toch maar iets moest gaan lezen wat interessant was. A clockwork orange was wél interessant genoeg.

"In de naam van de roos" heb ik ook enkele keren geprobeerd. Bij "De wetten van de magie" van Terry Goodkind ben ik bij het tweede boek gestrand. Hetzelfde voor de "Belgariad" van David Eddings. Als rechtgeaard fantasy-liefhebber moet je die toch gelezen hebben, of niet?
Mijn vuistregel bij reeksen: als het tweede boek van de reeks goed is, dan is heel de reeks goed.

Toen ik een jaar of 18-19 was ben ik begonnen aan Stalingrad door Theodore Plievier. Een collega zei mij destijds dat het een goed boek was, maar ik kwam er echt niet door heen. Heel veel details over de slag om Stalingrad en heel veel lastige namen van personages. Ik heb het boek nog in de kast staan (die ik toen van mijn collega heb gekregen omdat hij hem dubbel had), maar ik vraag mij af of ik hem ooit nog opnieuw ga proberen te lezen.

Is iemand hier toevallig wel doorheen gekomen?

Ik had dit probleem met twee titels van A.F. Th. Van der Heijden. Onmogelijke stijl, eindeloos gepalaver en ondertussen lijkt er vanalles te gebeuren, met de nadruk op lijkt. 'Lelieblank, Scharlakenrood' van Michel Faber leverde een onoverkomelijke traagheid op. Misschien dat ik dit boek in de toekomst nog een tweede kans gun, voorlopig te 'Dickensiaans'.
David Mitchell's 'Wolkenatlas', nochtans een zeer knap gecomponeerde raamvertelling, bevat een verhaal dat vanwege het afwijkende 'boeventaaltje' schier onleesbaar is, een volgend deel bestaat zelfs uit SF. Spijtig.

Het meest onleesbare boek in mijn "leesgeschiedenis" was ongetwijfeld "de slinger van Foucault" van Umberto Eco. Zelden meegemaakt, hele pagina's waar ik niet van begreep. Ik heb het boek dan ook een keer of drie in een hoek gemieterd. Uiteindelijk heb ik het uitgelezen maar het sop was de kool niet waard.
Lezer Thijs1973 geeft me veel moed met zijn ervaring van "Het verdriet van België" ik ben er namelijk net in begonnen.

Dat was voor mij Berichten van het Blauwe Huis van Hella S. Haasse. Het verhaal steunt voornamelijk op roddels, het verhaal en de dialogen zijn alles behalve sterk, en er komt geen clou. Er is doorgaans een punt in een boek waarop je een clou voelt opkomen, of verwacht als lezer. Bij Berichten van het Blauwe Huis blijft die uit - je bent op een gegeven moment gewoon bij de laatste pagina aanbeland. Ik was na het lezen van dit boek oprecht chagrijnig. Ik ben dan ook benieuwd of er mensen zijn die een totaal andere ervaring met dit boek hebben...

Probeert u eens de 120 dagen van Sodom (markies de Sade) volledig te lezen. Als het u lukt moet u misschien hulp zoeken.

@Koen Met de Slinger van Foucault had ik ook problemen, moest veel opzoeken tijdens het lezen. Hoogst irritant, maar ook wel weer uiterst grappig dat er in het boek een persoon voorkomt die een bureautje heeft dat mensen helpt die te moeilijke boeken lezen. Van dat soort litaraire grappen hou ik wel. Stimuleerde om het wel uit te lezen ;-)))

Ik heb De slinger van Foucault ooit een keer meegenomen op vakantie. Ik heb me bescheurd om de eerste 20 pagina's en een aantal fragementen onder lachsalvo's voorgedragen aan mijn vrouw. Vervolgens heb ik het boek in de koffer gemikt en nooit meer opengeslagen. Er zijn sindsdien tal van mensen geweest die bezweren dat Eco's andere boeken wel te pruimen zijn, maar ik heb me er tot op heden niet toe kunnen zetten De naam van de roos of een ander boek op te pakken. Ik vind het prima dat een schrijver laat zien hoe belezen hij is, maar het moet wel ergens op slaan.

Zelden schrik ik van gekoketteer met kennis; Harry Mulisch is een van mijn favoriete schrijvers. Vergeleken met Eco was Harry echter zeer bescheiden.

Couperus is een moelijke auteur. Sommige boeken zijn prachtig (De Komedianten, De Berg van Licht), maar anderen zijn voor mij totaal onleesbaar (De Haagse romans, Van Oude Menschen, de Dingen die Voorbijgaan).

Toch interessant dat Umberto Eco zo'n geroemd auteur is, maar dat veel lezers zijn boeken niet uitlezen. Ik heb ooit ook rond mijn veertiende een begin gemaakt aan De naam van de roos. Volgens mij ben ik toen tot ongeveer pagina vijftig gekomen. Een paar weken geleden heb ik het boek toch uit de boekenkast van mijn moeder geplukt, zodat het nu in mijn eigen boekenkast ligt te wachten, totdat ik het een keer pak. Een vriendin van me las het afgelopen winter en zij vond het prachtig, dus ik was toch wel weer nieuwsgierig gevonden. Echter, ik ben vorige week rond pagina honderd van Eco's nieuwste De begraafplaats van Praag blijven steken, een boek waar ik veel van verwachtte, maar waarvan de traagheid me de neus uit begon te komen. De naam van de roos geef ik dus de komende tijd ook weinig kans. Ook ben ik blijven steken in Tirza van Arnon Grunberg. Anna Karenina van Tolstoj heb ik wel tot het einde gelezen. Trots ben ik daar wel op, maar ook dat boek is een crime en ik weet niet of het de moeite waard was.

Aan Wittepiet en Bas,
Ik heb de Plivier-trilogie helemaal gelezen, in ongeveer 1958, toen "de" oorlog, ook bij mij, nog goed in het geheugen zat. Ik denk nog steeds aan die passage waar een personage op een mijn trapt of getroffen wordt door een bom en in een wolk van bloed en drek volstrekt ondefinieerbaar aan zijn einde komt.
En wat Couperus betreft: ik heb de hele complete editie van 50 boeken gelezen. Hoezo is hij een moeilijke auteur? Zijn taalgebruik is natuurlijk anders dan het onze, hier en daar bombastisch, maar hij schrijft met grote liefde over "kleine zielen" en met veel enthousiasme over de grote. Bij hem zag ik voor het eerst dat een schrijver liefde voor zijn stof moet hebben, wat ik verder ook onderkende bij Arthur van Schendel. WittePiet, kun je uitleggen waar het moeilijke van Couperus in bestaat?

Grappig, ik kom hier een aantal boeken tegen waar ik ook moeite mee had. Ik heb twee pogingen gedaan om Het verdriet van België van Hugo Claus te lezen. Uiteindelijk maar weggegeven. Ook begon ik met veel enthousiasme aan De begraafplaats van Praag. Heb het ook nog uitgelezen maar vraag niet hoe... En waar ik werkelijk niks van begreep was De Duivelsverzen van Rushdie. Misschien nog maar eens proberen.

Het Verdriet van België wordt, niet verrassend, veel genoemd. Ook ik ben er nooit doorgekomen. Ik heb wel pogingen gewaagd. Bijna trots was ik dan.
"Ik ben Het Verdriet van België aan het lezen tegenwoordig."
"Echt? Is dat niet onleesbaar?"
"Nou, dat valt best mee hoor..."
Snobisme is het eigenlijk. Het staat wel stoer om Het Verdriet van België te lezen. Maar langer dan een week houd ik dat snobisme niet vol. Dan wil ik gewoon weer een boek lezen dat me écht interesseert.

Een ander boek dat ik graag wil lezen, maar waar ik steeds in strand, is Buddenbrooks van Thomas Mann. Het lijkt me een heerlijk dik boek om me eens in onder te dompelen, maar het lukt me niet. Dat ligt niet alleen aan Mann of aan mijn Duits: de uitgave die ik heb is in oude Duitse drukletters gedrukt en daar kan ik slecht aan wennen.

Ton

Misschien is moelijk niet het juiste woord om mijn problemen met Couperus te beschrijven. Wat ik namelijk bedoel is dat ik sommige van zijn boeken aantrekkelijk vind, zoals De komedianten, de Berg van Licht, maar heel wat anderen zoals De Haagse Romans vind ik ontzettend saai. Dan was er Majesteit die ik interessant vond, maar niet spannend. Misschien zou je kunnen zeggen dat de verscheidenheid van zijn boeken een pluspunt is, maar ik prefereer mijn leesmateriaal helemaal boeiend te zijn.

Ik begon in de jaren '90 als tiener aan Ulysses, stopte ermee nog voor de helft van het boek uit was. Hetzelfde geldt voor o.a. Camera Obscura.

Jaren later las ik zulke boeken opnieuw en kon ze toen niet alleen uitlezen, maar zelfs tot mijn verrassing waarderen. Ulysses vooral was moeilijk. Ik denk dat ik het pas jaren later kon lezen, omdat ik toen meer levenservaring had en meer boeken gelezen. Je kijkt dan toch wel anders aan tegen veel aspecten van het leven en begrijpt het allemaal ook anders of beter. Maar zelfs jaren later moest ik het met veel aandacht lezen en er echt de tijd voor nemen. Ik weet zeker dat er veel in zit dat ik ook nu niet heb begrepen of over het hoofd gezien. Als ik het over nog meer jaren weer zou lezen, zou ik het vast weer op een heel andere manier begrijpen (of niet begrijpen).

Het helpt dus om moeilijke boeken een tijdje te laten liggen voordat je ze ooit weer oppakt. Maar het komt toch ook door je persoonlijke voorkeur, nietwaar? Soms vinden we bepaalde boeken onleesbaar omdat ze niet bij onze smaak passen, ze vervelen ons terwijl ze vele anderen juist vermaken.

Moeilijke boeken een tijdje laten liggen: dat heb ik geprobeerd met "Meestermagiër" van Maryson. Daarna heb ik de eerste met milde interesse gelezen, de tweede op pure wilskracht, en de volgende doorbladerd. Soms moet je ook beslissen dat een boek/reeks/auteur je gewoon niet ligt. Zelfs al schrijft hij in je favoriete genre.

Voor mij zijn dat er twee met voorsprong :
- Gödel, Escher, Bach ... na 20 blz. kan ik niet meer volgen
- ZWERM van Peter Verhelst ... stijl van die man ligt met totaal niet ... heb het weggegeven

Eigenlijk worstel ik me ook door een boek, wanneer ik het niet zo boeiend vind... ik ben toch altijd benieuwd naar het eind en ik houd hoop, dat er immers wel nog iets gebeurd.

Maar soms ben ik dan toch al te vertwijveld en het boek gaat terug op de stapel van ongelezen boeken... zo gebeurd met Buddenbrooks van Thomas Mann. Het werd al genoemd. Voor De Toverberg had ik twee pogingen nodig, maar dan vond ik het schitterend.

Ook geen kans had De Speler van Dostojewski. Het was zo vreselijk saai!!! Ik heb gelezen, dat Dostojewski dat boek in minder dan vier weken schreef... hij had er beter meer moeite aan gegeven.

Ten deerde... Christa Wolf (is zij eigenlijk in het Nederlands vertaald?) Van vier boeken, die ik begonnen ben, heb ik één doorgelezen.

Herman Hesse - Sidharta. Als je begint met een pagina lang uitleggen hoe een boom eruit ziet en op die voet verder gaat verlies je mij als lezer na enkele pagina's al. Met Tolstoi heb ik ook wel eens dat probleem, maar dan vooral met de eindeloze uitleg over familiebanden. Alsof elk bijpersonage een biografie nodig heeft..