Romans

Terug naar: Romans

De aansprekers-Maarten 't Hart

Plaats een reactie (registreren)
De aansprekers van Maarten 't Hart is misschien niet een van de recentste boeken, maar toch gaat het nog over een zeer boeiend thema: de dood. Door de jaren heen, is de dood dat geen waarvoor de mens altijd al gevreesd heeft. Om dit te kaderen, heeft Maarten 't Hart een autobiografisch boek geschreven over de dood van zijn vader.

In het voorjaar van 1973 kreeg Maarten 't Hart van de huisarts van zijn ouders te horen dat zijn vader nog maar ten hoogste een half jaar te leven had. In overleg met de huisarts leek het het beste om dit nieuws niet aan iemand anders te vertellen, ook niet aan zijn vader. Nu, wat zou u doen in zo'n situatie? Ik denk dat het normaal is dat op deze vraag de meeste mensen geen antwoord kunnen formuleren. Maar toch moest Maarten deze situatie ondergaan, elke dag geconfronteerd worden met zijn vader die eigenlijk al ten doodde opgeschreven was. Het is alsof het rouwproces eigenlijk al begonnen was, terwijl zijn vader nog springlevend voor hem stond. Vooral het accepteren van het feit dat er niets aan het sterven van zijn vader te veranderen is, wordt op een speelse manier verteld. Alle emoties zoals verdriet, verbazing, maar zelfs woede worden verklaard. "Maar ik wist ook dat die woede zich vooral richtte op deze man en op de oudjes voor het loket omdat ze al ouder waren dan mijn vader ooit zal worden. Ik wist dat ik hen haatte tot in het diepst van mijn ziel omdat ze nog leefden, terwijl mijn vader, bij wijze van spreken, al dood was." (p.92)

Toch slaagt de auteur erin om op een boeiende, filosofische manier te beschrijven hoe hij deze periode in zijn leven ervoer. De dood is namelijk iets dat ons allemaal te wachten staat, en de confrontatie hiermee leidt tot vele levensvragen. Zo wordt in het boek veel terug geblikt op de relatie met zijn vader. Deze gaat namelijk uit van het principe van onvoorwaardelijke liefde. "Je was nog maar zo'n klein ventje , je kon nog niet eens over je klompjes heen piesen, en toch kwam je naar mij toegewandeld, helemaal uit Maassluis, kwam je naar mij toegewandeld, terwijl ik je toch elke avond sloeg en schopte." (p.156)
De vader-zoon relatie was namelijk niet altijd rozengeur en maneschijn, maar toch blijven ze van elkaar houden. Om dan machteloos tegenover de dood van je eigen vader te staan is zeer zwaar. In het boek, wordt deze machteloosheid beschreven door po√ęzie en vergelijkingen met andere situaties. Zo vindt maarten steun in zijn favoriete gedichten of Duitse citaten.
Uiteindelijk zit er dan ook niets anders op dan de dood van een vriend of familielid te aanvaarden. Dat wordt toch door vele mensen gezegd, maar het boek heeft me hier een heel andere kijk op gegeven. De dood op zich kunnen we bijna onmogelijk aanvaarden, hoe graag we dit ook willen. Om echt verder te kunnen gaan met het leven, moeten we eerder de machteloosheid aanvaarden.

Wat een echte meerwaarde gaf aan het verhaal en paste bij het thema, was dat Maarten's vader grafmaker was. Elke dag dus werden zowel Maarten als zijn vader geconfronteerd met de dood. Het is een van de weinige Nederlandse boeken waar deze bedrijfstak zo uitbundig besproken wordt. Het is soms wel wat luguber en confronterend om zo dicht bij de dood te staan. Zo zijn er meerder passages waarbij de vader van Maarten zeer gevoelloos en spontaan over de dood spreekt. "Doe me een lol, zeg ik, en wacht tot de vorst voorbij is. Dan kom je weer terug en dan laat ik je precies zien waar je komt te liggen. Ik kan het nog heel mooi met je maken, ik ben ook de beroerdste niet, je mag zelf zo'n beetje kiezen waar je wilt liggen, je komt maar en ik wijs je aan waar ik de volgende dooien eronder stop en als dat plekje je nog niet bevalt, wacht je even en bevalt het je wel, dan knoop je je op." (p.107) Hieruit zou je afleiden dat grafwerkers het makkelijker hebben met de dood, maar niets is minder waar. De dood is genadeloos voor iedereen.

Het boek bestaat uit zowel verhalen van de jeugd van Maarten, als verhalen van de periode vlak voor zijn vader zijn dood. Door al deze delen bij elkaar te nemen, overloop je het rouwproces van Maarten. Althans, zo komt het over. Zo gaat Maarten bijvoorbeeld op vakantie naar Zweden om het nieuws van zijn vader te verwerken, maar is dat hoe hij vrede vindt met de dood? Ik ga er eerder van uit dat de auteur pas rust en aanvaarding vond na het schrijven van dit boek, dat veel meer van een roman weg heeft dan van een autobiografisch werk. Het is namelijk geschikt voor iedereen en helpt lezers met het proberen te begrijpen van de dood.
hmmmm, je hebt me warm gemaakt.
Deze komt op de staple met te lezen boeken....tnx
Reageer op deze discussie Om een reactie te plaatsen, dien je je eerst te registeren.
Nieuwe discussie starten in: Romans (registreren)
Forumoverzicht: